Waar bewonersgroepen uit Vlaams landelijk gebied elkaar ontmoeten

Met de steun van de Vlaamse overheid en de Oost-Vlaamse Provinciale Landbouwkamer

Waar bewonersgroepen uit Vlaams landelijk gebied elkaar ontmoeten - Met de steun van de Vlaamse overheid en de Oost-Vlaamse Provinciale Landbouwkamer

De nieuwe Beleids- en beheerscyclus voor gemeenten

De nieuwe BBC of Beleids- en beheerscyclus bevat een reeks regels voor het meerjarenplan, het budget, de boekhouding en de jaarrekening van de lokale besturen en provincies.

 

Wat is een meerjarenplanning en hoe kunnen wij als bewonersgroep nog inspraak hebben?

 

Meerjarenplanning: 

Wat is dat?

Elk lokaal bestuur moet een plan opmaken met daarin:

  • Wat ze de komende 6 jaar willen bereiken (BELEIDSDOELSTELLINGEN)
  • Hoe ze dit willen doen (ACTIEPLANNEN en ACTIES)
  • Hoe ze dit gaan betalen (CIJFERS)

Vanaf nu moet elk lokaal bestuur een strategische manier van denken aannemen en niet enkel louter een opsomming geven van de geraamde ontvangsten en uitgaven.

Vroeger had men per sector een plan bijvoorbeeld het jeugdbeleidsplan, cultuurbeleidsplan, lokaal sociaal beleidsplan… Vanaf 2014 worden deze sectorale plannen afgeschaft en komt het strategisch meerjarenplan in de plaats. De gemeente en het OCMW moeten zo’n meerjarenplan opmaken. Maar ze kunnen ook de keuze maken om dit samen te doen. Het Managementteam (MAT) is bij decreet aangeduid om aan beleidsvoorbereiding, beleidsuitvoering en beleidsevaluatie te doen. Het MAT heeft dus ook in de opmaak van de meerjarenplanning een grote rol.

De samenstelling van dit MAT verschilt van gemeente tot gemeente maar wordt wel vastgelegd. Het MAT moet minimum bestaan uit de secretaris en financieel beheerder. Er wordt inbreng van alle diensten gevraagd maar daarom wordt niet verwacht dat het MAT bestaat uit alle diensthoofden. Er is steeds wisselwerking tussen de politiek en het MAT. Zowel diensthoofden als schepenen worden aangespoord om niet in hokjes te denken.

 

De opmaak.

Eerst en vooral wordt een omgevingsanalyse gemaakt. Cijfergegevens geven daarbij een objectief beeld van bepaalde zaken die in de gemeente een rol spelen. Een SWOT-analyse bij de verschillende diensten, geeft een overzicht van de sterktes, zwaktes, kansen en bedreigingen per dienst. Daarbij is een kritische kijk op eigen dienst belangrijk. De beleidsplannen van de legislatuur sinds januari 2013 (het nieuwe bestuur na de gemeenteraadsverkiezingen in 2012) mogen bij deze analyse ook niet ontbreken. Maar ook participatie van de burgers is belangrijk bij de opmaak van de omgevingsanalyse. Dit kan verwezenlijkt worden via bevragingen, sleutelfiguren, adviesraden, bewonersgroepen… In de realiteit lukt participatie niet in één keer. 1 bevraging over alles wat de burger aanbelangt is onmogelijk. Het is dus mogelijk dat een stad of gemeente meerdere bevragingen verspreid over langere termijn, kan organiseren.

 

Wat houdt een MJP in?

De meerjarenplanning gaat uit van lokale behoeften en doelstellingen waarbij prioritaire doelstellingen geformuleerd worden. Niet alles moet in het meerjarenplan gedefinieerd worden maar alles wat in het meerjarenplan gedefinieerd is, moet wel uitgebreid gerapporteerd worden. Daardoor kan het zijn dat een gemeente ervoor kiest verschillende acties en doorsnee doelstellingen niet te definiëren. Mochten ze dit wel doen, moeten ze deze acties steeds uitgebreid rapporteren terwijl dit in de dagdagelijkse werking van de gemeenten is opgenomen.

Naast een meerjarenplan (nu 2014-2019) wordt voor elk jaar een budget opgesteld en jaarrekening opgemaakt. Het MJP kan (en wordt ook) elk jaar bijgesteld. Belangrijk daarbij zijn twee zaken: het toestandsevenwicht en structureel evenwicht. Bij het toestandsevenwicht moet het resultaat op kasbasis voor elk financieel boekjaar van het meerjarenplan groter of gelijk zijn aan 0. Bij het structureel evenwicht moet de autofinancieringsmarge van een gemeente tegen eind 2019 gelijk zijn aan 0. Dat wil zeggen dat de exploitatie-ontvangsten volstaan om de exploitatie-uitgaven en de intresten en schuldaflossing te financieren. Met andere woorden: met het belastingsinkomen van de gemeente moeten alle leningen, werkingskosten en  personeelsonkosten betaald worden. Indien dit op het einde van de 6 jaar niet op 0 staat, wordt het meerjarenplan niet goedgekeurd. Gemeenten zien zich daardoor genoodzaakt te besparen op structurele uitgaven zoals personeel. De vraag wordt gesteld of de dienstverlening door de besparingen niet zal minderen. De gemeente maakt zelf de moeilijke keuze waar hij bespaart, rekening houdend met de prioriteiten die de gemeente legt in het meerjarenplan.

Het meerjarenplan bestaat uit beleidsdomeinen, beleidsdoelstellingen, actieplannen en acties. Bijvoorbeeld:

  • Algemene financiering
  • Algemeen bestuur
  • Mobiliteit en werken
  • Wonen en leven
  • Veiligheid
  • Ondernemen
  • Welzijn
  • Vrije tijd

Elk beleidsdomein bevat beleidsdoelstellingen die op hun beurt actieplannen en acties bevatten

Voorbeeld 1:

Gemeente X biedt een efficiënte en klantgerichte dienstverlening aan (Beleidsdomein)

De gemeente maakt werk van een integraal communicatiebeleid (Actieplan)

De gemeente schakelt een mix van geschreven, digitale en audiovisuele communicatiemiddelen in om de burger te informeren (Actie).

 

En verder…

Voor elk budget wordt een verantwoordelijke aangesteld.

Er worden ook mijlpalen vastgelegd zodat aangegeven wordt wanneer wat precies gebeurt. Bijvoorbeeld tegen 2015 zal de gemeente X een efficiënte en klantgerichte dienstverlening aanbieden.

 

Als bewonersgroep…

De omgevingsanalyse is in verschillende gemeenten waarschijnlijk reeds gebeurd omdat het meerjarenplan goedgekeurd en ingediend moet worden tegen eind 2013. Maar dat wil niet zeggen dat bewonersgroepen geen inspraak meer kunnen hebben. De mogelijkheid tot participeren is een proces dat niet afloopt eind 2013. Door aandachtspunten aan te leveren, actieplannen en acties voor te stellen… kan de bewonersgroep nog steeds participeren.

 

Nog meer vragen over het meerjarenplan? Bekijk dan ook 60 vragen en antwoorden.

 

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*

Contact